Basel 1979: Fortuna Düsseldorf'a karşı 4-3 ve taraftarların büyük yolculuğu

4 Mayıs 1979'da El País, final için hazırlanan organizasyonu fiyat listesiyle haberleştirdi: maç bileti dahil otobüsle Basel yolculuğu 3.000 peseta, iki özel trende yer 4.500 peseta, kuşetli vagonda 6.000 peseta. Bunlara ek olarak çok sayıda charter uçuş planlanıyordu. Barcelona'nın UEFA temsilcisi Agustín Pujol ve takım delegesi Manuel González Basel'den yeni dönmüştü; UEFA'dan 5.000 ayakta bilet daha koparmışlar, kulübün toplam bilet sayısı 17.500'e çıkmıştı. Kulüp çalışanları pankart, Barça bayrağı ve senyera (Katalan bayrağı) dikiyor, taraftarlara dağıtılacak gürültü aletlerini deniyordu. On iki gün sonra St. Jakob Stadı'nın tribünleri o bayraklarla doldu.

Rakamlarla yolculuk

• Taraftar sayısı: Kulübün 2014 ve 2019 tarihli yazıları 30 bin kişiden söz ediyor; kulübün 2024 yazısı ise başlığa 35 bin rakamını taşıyor.
• Otobüs: 2024 tarihli kulüp yazısına göre Camp Nou'dan Basel'e 300'den fazla otobüs kalktı.
• Güzergâh: Kulübe göre taraftarlar İsviçre'ye Fransa'yı boydan boya geçerek ulaştı.
• Stattaki toplam seyirci: UEFA'nın resmî maç kaydına göre 58.500.
• Önceki deneyim: Kulüp, Basel'i Barça taraftarının yurt dışındaki bir maç için ilk kitlesel hareketi olarak tanımlıyor.

Bu sayıların ağırlığı, bir önceki İsviçre deneyimleriyle birlikte okununca artıyor. Barça 1961'de Bern'de Avrupa Kupası finalini Benfica'ya, 1969'da yine Basel'de Kupa Galipleri Kupası finalini Slovan Bratislava'ya kaybetmişti. Kulübün 2014 tarihli yazısı, Basel 1979'u diktatörlükten demokrasiye geçiş yıllarında Katalonya'nın kendini Avrupa'ya gösterdiği bir yolculuk olarak anlatıyor. Mundo Deportivo ise tribünlerdeki senyera kalabalığını, o günlerde süren Katalonya Özerklik Statüsü kampanyasıyla ilişkilendiriyor ve taraftarların barışçıl tavrını, aynı yıllarda İngiliz kulüplerinin peşindeki holiganlıkla karşılaştırıyor.

Zor bir sezondan finale

Takım finale rahat bir sezonun içinden gelmiyordu. Kulübün anlatımına göre Barça ligde zorlanıyordu ve sezonu beşinci bitirecekti; Kral Kupası'ndan da elenmişti. Mundo Deportivo'ya göre Fransız teknik direktör Lucien Muller, Kupa'da Valencia'ya elendikten sonra, Avrupa'daki yarı finalin iki ayağı arasında görevden alındı ve yerine kulübün eski oyuncusu Joaquim Rifé geldi.

Avrupa'daki yol ise dramatikti. UEFA'nın özetine göre ikinci turda Anderlecht'e Brüksel'de 3-0 yenilen Barça, rövanşı 3-0 kazanıp penaltılarla turu geçti; Mundo Deportivo bu maçın 1 Kasım'da oynandığını ve Zuviría'nın golünün efsaneleştiğini yazıyor. Çeyrek finalde Ipswich Town deplasmanda 2-1 kaybedilip evde Migueli'nin golüyle 1-0 kazanılarak elendi. Yarı finalde, çeyrek finalde Inter'i eleyen Beveren iki maçta da 1-0 geçildi: evde Rexach, deplasmanda Krankl penaltıdan attı. Fortuna Düsseldorf ise Servette'yi deplasman golü kuralıyla geçmişti; UEFA, Allofs kardeşler ile kanat oyuncusu Wolfgang Seel'in hücum hattına rağmen Alman ekibin Basel'e favori olmayan taraf olarak gittiğini yazıyor.

Final: 120 dakika, yedi gol

16 Mayıs 1979'da saat 19.15'te başlayan finali Macar hakem Károly Palotai yönetti. Rifé'nin 11'i şuydu: Artola; Zuviría, Migueli, Costas, Albaladejo; Sánchez, Neeskens, Asensi; Rexach, Krankl, Carrasco. İkinci yarıda Albaladejo'nun yerine De la Cruz, Costas'ın yerine Paco Martínez girdi.

İlk yarı iki kez öne geçip iki kez yakalanan bir Barça gösterdi. Rexach bu bölümde bir penaltı da kaçırdı. Golsüz ikinci yarının ardından uzatmanın 103. dakikasında Rexach Neeskens'in ortasını gole çevirdi; Mundo Deportivo bu golün sonradan finalin en güzel golü seçildiğini yazıyor. Dördüncü golü hazırlayan genç kanat Francisco José “Lobo” Carrasco'ydu. Carrasco hamleyi Mundo Deportivo'ya şöyle anlattı: Neeskens'ten aldığı topla boş alanda hızlandı, ikinci savunmacı da kendisine yönelince Krankl'ın tek başına kaldığını gördü ve pası ona verdi. Seel'in 114. dakikadaki ikinci golü son dakikaları uzattı. Kaptan Asensi 2024'te 4-2'den sonra hemen gelen golü hatırlarken hakemden maçı bitirmesini rica ettiğini anlatıyor.

Bir tablo hatası

Fortuna'nın beraberlik golünün sahibi kaynaklar arasında farklı geçiyor. UEFA'nın maç raporu tablosu ve Mundo Deportivo'nun künyesi golü Thomas Allofs'a yazarken, UEFA'nın aynı sayfadaki anlatı metni golü kardeşi Klaus Allofs'a veriyor. Bu sayfada iki resmî kaydın ortak verisi esas alındı.

Sahanın dışındaki yük

Final, oyuncuların kişisel dramlarıyla birlikte hatırlanıyor. Krankl'ın eşi Inge, finalden kısa süre önce geçirdiği trafik kazasında ölümle yaşam arasında kaldı; Mundo Deportivo'ya göre Barça taraftarları kan bağışı için hastanenin önünde uzun kuyruklar oluşturdu ve Krankl, Inge'nin isteğiyle oynamaya karar verdi. Kulübün yazısına göre Krankl o sezon La Liga'nın gol kralıydı. Migueli'nin durumu kaynaklarda farklı anlatılıyor: kulübün 2014 yazısı sırt sakatlığıyla oynadığını söylerken Mundo Deportivo, Espanyol derbisinde on gün önce köprücük kemiği çıkığı yaşadığını ve iğneyle sahaya çıktığını yazıyor. Heredia ise bir önceki maçta sakatlanmıştı. İkinci yarıda Costas'ın yerine giren Paco Martínez, Mundo Deportivo'ya aslında Olmo'nun girmesi gerektiğini, ama Olmo'nun orta sahada daha fazla kontrol için Rifé'ye kendisini önerdiğini ve Asensi'nin libero hattına çekildiğini anlattı.

Neeskens için de Basel bir vedaydı. Asensi'nin 2024'te kulübe anlattığına göre Hollandalı, finalden iki gün önce sözleşmesinin yenilenmeyeceğini öğrenmişti; soyunma odasında nasıl oynayacağına dair şüpheler vardı, ama Neeskens sakatlanmaktan korkmadan mücadele etti. Albaladejo ise aynı kaynağa göre maçta bağlarını kopardı.

Dönüş

Ertesi gün, 17 Mayıs 1979'da kulübe göre bir milyon kişi Barcelona sokaklarına çıktı. Takım kupayı Plaça de Sant Jaume'de şehre sundu. Rifé, Mundo Deportivo'ya yıllar sonra bir havalimanında hiç o kadar insan görmediğini söyleyecekti. Carrasco ise zaferi, futbolu hak ettiği hâlde 1961 finalini direklere takılarak kaybeden Kubala ve takım arkadaşlarına adadığını anlatıyor. UEFA kupayı, 17 yıl aradan sonra bir İspanyol kulübünün kazandığı Kupa Galipleri Kupası olarak kaydetti.

Kulübün 2019'daki 40. yıl yazısı Basel'i bir başlangıç olarak konumlandırıyor: Barça bu kupayı 1982, 1989 ve 1997'de üç kez daha kazandı, ardından Şampiyonlar Ligi'nde beş zafer geldi. Kulüp daha önce üç Fuar Şehirleri Kupası kazanmıştı, ama 2019 yazısı 1979'u modern dönem Barça'sının başlangıcı olarak tanımlıyor. 2019'daki anma gününde Artola, Rexach, De la Cruz, Zuviría, Tente Sánchez, Paco Martínez, Carrasco, Asensi, Migueli ve Albaladejo kupayı Camp Nou'da yeniden taşıdı.